POU TIUTE A LEOLEO


[ata: foa'i]

Pago Pago - AMERIKA SAMOA

MOLIA SE ALII I LONA FAAOOLIMA I SANA UO TEINE AE O LO O SI’I LANA PEPE

Sa lokaina e leoleo ia se alii i le aso 28 o Novema, 2023, ina ua masalomia i lona fa’ao’olima i lana uo teine, ae o lo o si’i e lana uo teine ia se pepe.

O moliaga o lenei alii, e aofia ai le Fa’ao’olima i lona tulaga e tolu, lea e mafai ona faasala ai le ua molia i le falepuipui mo le 15 aso, po o se sala tupe e $300; po o faasalaga uma e lua.  O lo o molia foi lenei alii i lona faia o se gaioiga e ono a’afia ai le saogalemu o le pepe, lea e mafai ona faasala ai o ia i le falepuipui mo le tasi tausaga po o se sala tupe e $1,000; po o faasalaga uma e lua.

(Mo le puipuiga o le pepe o lo o a’afia i lenei mataupu, o le a le lomia e le Samoa News ia suafa o i latou o lo o a’afia)

E tusa ai ma faamaumauga a le malo, o le aso 28, Novema, 2023, na valaau atu ai se tina i le ofisa a leoleo i Fagatogo, mo se fesoasoani, ona o lo o fasi o ia e lana uo tama i Aua.

Ina ua taunuu atu leoleo, sa molimauina e leoleo ni ma’osia i le ua o le tina na valaau i le ofisa a leoleo.

Sa faapea ona ave fa’atasi e leoleo ia lenei tina ma lana uo tama, i le ofisa a leleo.

Na ta’ua e le tamaitai ua a’afia i lenei mataupu, na fasi o ia e lana uo tama, e ala ile tosoina o lona ofu ma titina lona ua, ma toeititi lava tu i luga o lana pepe e 9 masina le matua.

Sa faamatala foi e le ua a’afia e faapea, sa faatonu o ia e le ua molia, e nofo i luga o le moega, a’o ia si’i ina lana pepe.  Sa ta’ua e le tamaitai lona aioi atu i le ua molia e tu’u loa, ae peitai sa fa’aauau ona futi e le ua molia, ia lona lauulu ma fetosofa’i o ia i luga o le foloa o le fale, a’o ia mau pea i lana pepe.  Sa ta’ua foi e le ua a’afia le palauvale atu o le ua molia ia te ia, a’o ia taumafai e sola ese.

O le taunu’u atu o e tama teine a le ua a’afia, i le fale, na mafai ai loa ona taofi le ua molia mai i le fa’ao’olima i lona tina.  Sa mafai ona sulufai le ua a’afia, i le fale a lona tuaoi, ma valaau ai loa leoleo mo se fesoasoani.

E $1,000 le vaegatupe ua faatonuina le ua molia, e totogi, e tatala ai o ia mai i le falepuipui, e faatali ai lona faamasinoga.

MOLIA SE ALII I LONA FA’AO’OLIMA I SE TEINEITITI E 6 TAUSAGA

O le aso 28 o Novema, 2023, na ripotia ai e se tina ia lona ‘nephew’, ina ua masalomia le fa’ao’olima o lenei alii, i lana tama teine e 6 tausaga.

E tusa ai ma fa’amaumauga a le malo, i le aso 28 o Novema, 2023, na valaau atu ai se tina i le ofisa a leoleo i Tafuna, e ripotia ai le fa’ao’olima o le tama a lona uso, i lana tama teine e ono tausaga, i tafatafa o le Paka Liona.  Na o’o atu leoleo ma piki mai le tina ma lana fanau e to’alua mai i le Paka Liona ma aveina atu i latou i le ofisa a leoleo i Tafuna, mo suesuega.

(Mo le puipuiga o fanau talavou o lo o a’afia i lenei mataupu, o le a le lomia ai e le Samoa News suafa o i latou o lo o a’afia i lenei faalavelave).

Sa faamatalaina e le tina i sui malu o le malo, na ia va’ai tino lava i le pa’i o le lima a le tama a lona uso, i lana tama teine ma sa ia faatonuina foi lea alii, e aua le fasia lana fanau, ae tali mai le alii, e o tapena a latou mea totino ma o ese ma le latou fale.

Na talosagaina e leoleo le suesueina o le tino o le teineititi 6 tausaga mo ni manu’a, ae e le i mauaina ai ni manu’a.  Sa fesiligia foi e malu o le malo ia le tina mo le valaauina o le vaega a le EMS e siaki lona alo, ae peitai, sa te’ena e le tina lea tulaga.  O lea, na valaau a loa e leoleo ia le vaega a le ‘Social Services’ mo sa latou suesuega i le tina ma ona alo teine e to’alua.

Ona agai atu loa lea o leoleo e saili mai le alii ua molia i lenei mataupu, i lo latou fale i Tafuna.  Ina ua maua e leoleo lenei alii ma fa’ailoa iai le mafuaaga na o’o atu ai, na faapea loa ona lokaina mai e leoleo le ua molia, ma aveina atu o ia i lo latou ofisa mo le fa’aauauina o a latou suesuega.

Sa faamatalaina e le ua molia e faapea, sa pa’i lona lima i lona tausoga, ona na pepelo lona tausoga e faapea, na toeititi lavea le tuafafine a le ua molia, i se ta’avale.

Sa ta’ua e le ua molia, na le fiafia o ia i le pepelo a lona tausoga ma sa ia ta’ua foi le musu o lona ‘Aunty’, e a’oa’o lana fanau pe a fai se mea sese.

O lo o ua molia nei lenei alii i moliaga e lua;

  1. Fa’ao’olima i lona tulaga e tolu, lea e mafai ona faasala ai o ia i le falepuipui i le tasi tausaga, po o se sala tupe e $1,000; po o faasalaga uma e lua.
  2. Faia o se gaioiga e a’afia ai le saogalemu o se alii/tamaitai talavou, lea e mafai ona faasala ai i le falepuipui mo le tasi tausaga, po o se sala tupe e $1,000; po o faasalaga uma e lua.

E le’i aofia i totonu o faamaumauga se tinoitupe faatulagaina e mafai ona tatalaina ai le ua molia, mai i le falepuipui.

LOKA SE ALII I LE FA’AO’OLIMA I LONA TINA

Na ripotia e se tama ia sona atalii, i le ofisa a leoleo, i le aso 26 o Novema, 2023, i le faatupu vevesi i totonu o le latou aiga ma le fa’ao’olima i lona tina e fa’aaoga ai se uaea eletise, faapea ma le faafefeina o le tama i se agaese.

Ua molia nei Fa’aaliga Tui Aasufou i moliaga e lua, e aofia ai le Faatupu Vevesi i totonu o lona aiga, lea e mafai ona faasala ai i le falepuipui i aso e 15, po o se sala tupe e i le va o le $150 ma le $300; po o faasalaga uma e lua.

O le moliaga lona lua, o le Fa’ao’olima i lona tulaga e tolu, lea e mafai ona faasala ai le ua molia i le falepuipui mo aso e 15, o se sala tupe i le va o le $150 ma le $300; po o faasalaga uma e lua.

E tusa ai ma faamaumauga, o le taeao o le aso Sa, Novema 26, 2023, na valaau atu ai le tama o le ua molia, i le ofisa a leoleo e ripotia iai lona atalii ma ina ua taunu’u leoleo, sa faamatala e lenei tama, a’o sauni atu lo latou aiga mo sauniga lotu, ae amata le sauniga a lona atalii, o le palauvale solo ma fai atu, e le toe popole ia la’ua.  Ma o iina na savali mai ai le atalii ma le uaea eletise, lea na toeititi lavea ai lona tina.

Sa ta’ua e le tama lona taumafai e fa’ato’afilemu lona atalii, ae ua le faalogo le atalii ma fa’aauau ai lava lana sauniga o le palauvale, ma agai atu i fafo o le fale.

Sa tu’uaia e le ua molia ona matua, e faapea, e le o ni ona matua moni.  Sa faamatala foi e le tua’a o le ua molia, i leoleo e faapea, ina ua savali le ua molia i fafo ma le fale, sa ia tago i se agaese ma sasau solo, ma faapea lana faamatalaga, o le a ia tipitipi ina i latou.  Sa ta’ua e le tama lona pu’eina o lona atalii ma taumafai e taofiofi lona atalii.

Sa faamatala e le tama o le aiga, na talu lava ona tatala mai i tua lona atalii mai i le falepuipui, e tupu lava nei ituaiga faalavelave.

O lo o ta’ua foi i faamaumauga a le malo e faapea, ina ua faatalanoaina e leoleo ia le tina o le ua molia, sa ia faamatalaina lona fefe tele ina ua toeititi lava sasa o ia e lana tama i le uaea eletise.  Sa faamatala foi e lenei tina, sa faafia ona ia valaau atu i lana tama, e soia, o le a ia valaau i lenei, ae e le i usitai mail ana tama ma fai mai e tapuni lona gutu.

Sa ta’ua e le tina le savali i fafo o le ua molia mai le latou fale, ma toe fo’i atu ma se agaese ma fa’alala atu ia te ia, ma fai atu ia te ia, e le o ia o sona tina moni.

Sa faamatala e lenei tina lona fefe tele ina ne’i faamanu’alia o ia ma lona aiga, e le ua molia.  Sa ta’ua e le tina, na mafua ona le fiafia le ua molia, ona ua musu le tina e tu’u iai se tupe, ae sa faatonu e le tina e su’e sana galuega, ua le toe tamaititi o ia.

Sa aveina atu e leoleo ia Aasufou i le ofisa a leoleo ma faatalanoaina o ia.  

Sa faamaonia e le ua molia ia lona u’uina o se uaea eletise e ta ai lona tina ma sa ia aveina foi se aga’ese ma fai atu i ona matua, e mafai ona ia tipitipiina i la’ua.  Ina ua fesiligia o ia, pe aisea na ita ai.  Na tali le ua molia, ona ua le tu’uina atu e ona matua se tupe e fa’atau ai mea o lo o ia mana’o ai.

E $600 le tinoitupe ua faatonuina le ua molia, e totogi, e tatala ai i tua, e faatali ai lona faamasinoga.