Siitia tupe maua Ofisa Femalagaaiga ina ua faamalosia tulafono va’a fagota
O le mataalia ai o le Ali’i Pule ma le Aufaigaluega a le Ofisa o Femalagaaiga i le mata’ituina lea ma le faamalosia o tulafono e faatatau i va’a fagota e ulufafo atu ma toe ulufale mai i le atunuu, o se tasi lea o mafuaaga ua ala ai ona siitia tulaga o ana tupe maua i ulua’i masina e tolu o lenei tausaga.
O ni isi o tulaga ua matua faamalosia nei e le Ofisa o Femalagaaiga e aofia ai le mata’ituina o tulafono ina ia mautinoa e tausisia uma e va’a fagota ma kamupani va’a o lo o latou faafoeina ia va’a faagota, atoa ai ma le faamalosia o tulafono talafeagai mo soo se gaioiga e le talafeagai ma ala o le tulafono.
I se feiloaiga ma le Pulesili o le Ofisa o Femalagaaiga i le vaiaso nei ia Peseta D. Fuimaono Lutu sa ia taua ai e faapea, i le Kuata Lua o le tausaga tupe lenei 2013 e aofia ai ulua’i masina e tolu o le tausaga, e silia i le $185,000 le tupe sa mafai ona ao mai e le Ofisa o Femalagaaiga mai ana tautua eseese e aofia ai tupe o pone, faafouina o ID o tagata mai fafo, tupe i pemita atoa ai faasalaga o vaa fagota ma isi lava alagatupe sa maua mai i tautua a le Ofisa.
“Ina ua tuuina atu la matou ripoti, sa fesili le alii kovana po o fea e aumai ai lenei tupe tele ae aisea foi na le mafai ai ona maua lea ituaiga tupe e le ofisa i nofoaiga ua mavae atu i kuata eseese,” o le saunoaga lea a le afioga Peseta.
Na taua e Peseta e faapea, o se tasi o auala o lo o taumafai e faamama faafitauli o lo o tula’i mai ai i vaa fagota e ulufafo atu ma toe ulufale mai, o le mautinoa lea o faamaumauga uma mai le kamupani vaa ina ia aua ai ne’i toe tula’i mai faiga le manuia sa maitauina na tutupu i taimi ua te’a.
Mo se faataitaiga o faasalaga e tatau ona totogi e ni isi o vaa fagota ona ua le usita’i i le tulafono, ae taumafai le pule o le kamupani e ana le vaa fagota e ui ni isi auala faaalatua po o le totogi tupe foi o ni isi o le latou aufaigaluega po o ia foi ina ia alofia ai le totogiina o sala ua tuuina atu.
Mo se faataitaiga e pei ona saunoa Peseta, i le lua vaiaso talu ai sa ia poloaina ai le pule a se tasi o kamupani vaa fagota na te totogiina atu le sala e $9,000 ina ua le tausisia e le vaa fagota tulafono o le saogalemu ma le puipuiga.
“E ui sa taumafai le alii pule e talanoa mai ia te a’u i se auala e faaitiitia ai le sala ae sa ou fai i ai, filifili oe po o le totogi o le sala po o le taofia o vaa fagota e le toe i ai se vaa e alu i fafo pe toe sau fo’i i totonu, sei vagana ua totogi le sala, o le aso lava lea na totogi ai e le kamupani le latou sala sa tuuina atu,” o le saunoaga lea a Peseta.
O le isi vaa fagota e pei ona taua e Peseta na alu e fagota mo ni nai masina, ae ina ua toe fo’i mai i totonu o le uafu, na maua ai e alii Ofisa o Femalagaaiga, o isi alii e toalua na o i le vaa fagota e le o ni tama o le au vaa, ae na ave e le pule o le vaa fagota ina ia faaatoa ai lana au vaa.
O le faaiuga sa ia faia i le vaa fagota lea, e $1,000 le sala a le vaa ae ta’i $500 e totogi a le tagata e toatasi mo alii e toalua na o e faaatoa le au vaa.
“O ituaiga faafitauli nei sa tula’i mai i tausaga ua mavae peitai o lea ua faia gaioiga ina ia taofia ai le toe tula’i mai i le lumana’i, ina ia mautinoa ai e le o i ai se vaega o lape i le tautua a le Ofisa faapea ai ma kamupani tua,” o le isi lea saunoaga a Peseta.
O se tasi fo’i o tala fiafia mo le atunuu na talosaga mai a latou pepa nofomau i le tele o tausaga ua mavae, amata mai i le 2005 seia oo mai i le 2008, ua amata nei ona kilia e le Ofisa faila tuai a i latou nei ma ua toatele i latou ua maea ona faia a latou iloiloga i luma o le Komiti Faafoe ma ua talia a latou talosaga.
“O le agaga e pei ona taumafai i ai le Ofisa, ia faamuamua tagata i soo se gaioiga e faia ina ia manuia le atunuu ae faamalieina foi le malo i lana tautua o lo o tuuina atu,” o le saunoaga lea a Peseta.
